🇮🇳 કેન્દ્રીય બજેટ 2026-27: ટેક્સમાં મોટી રાહત! જાણો તમારા ખિસ્સા પર શું થશે અસર?

🇮🇳 કેન્દ્રીય બજેટ 2026-27
સામાન્ય માણસથી અર્થતંત્ર સુધી – મહાવિશ્લેષણ

પ્રસ્તાવના: નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ દ્વારા 1 ફેબ્રુઆરી, 2026 ના રોજ રજૂ કરવામાં આવેલું વચગાળાનું બજેટ માત્ર આંકડાઓની માયાજાળ નથી, પરંતુ ભારતને 2047 સુધીમાં 'વિકસિત રાષ્ટ્ર' બનાવવા માટેનો એક રોડમેપ છે. વૈશ્વિક પડકારો વચ્ચે ભારતીય અર્થતંત્ર 7% થી વધુના દરે વૃદ્ધિ કરી રહ્યું છે.

આ વખતના બજેટનું કદ ₹52.84 લાખ કરોડ છે. સરકારનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ચાર સ્તંભો પર ટકેલો છે: ગરીબ, મહિલા, યુવા અને અન્નદાતા (ખેડૂત).

1. વ્યક્તિગત કરવેરા (Income Tax)

આ બજેટનો સૌથી ચર્ચિત વિષય છે 'ઇન્કમ ટેક્સ'. સરકારે નવી કર વ્યવસ્થા (New Tax Regime) ને ડિફોલ્ટ અને વધુ આકર્ષક બનાવી છે.

🔹 ટેક્સ સ્લેબમાં ઐતિહાસિક ફેરફાર

આવકનો સ્લેબ (વાર્ષિક)	નવો ટેક્સ રેટ
₹0 થી ₹4,00,000	0% (શૂન્ય)
₹4,00,001 થી ₹8,00,000	5%
₹8,00,001 થી ₹12,00,000	10%
₹12,00,001 થી ₹16,00,000	15%
₹16,00,001 થી ₹20,00,000	20%
₹20,00,001 થી ₹24,00,000	25%
₹24 લાખથી ઉપર	30%

📢 ખુશખબર: પગારદાર (Salaried) વર્ગ માટે સ્ટાન્ડર્ડ ડિડક્શન જે પહેલા ₹50,000 હતું, તે વધારીને હવે ₹75,000 કરવામાં આવ્યું છે.

🔹 વાસ્તવિક ઉદાહરણ (Case Study)

👨‍💼 મિસ્ટર પટેલની ટેક્સ ગણતરી

ધારો કે મિસ્ટર પટેલની વાર્ષિક આવક ₹8,75,000 છે.

• કુલ પગાર: ₹8,75,000
• બાદ: સ્ટાન્ડર્ડ ડિડક્શન: (-) ₹75,000
• ચોખ્ખી કરપાત્ર આવક: ₹8,00,000

ગણતરી:

• પ્રથમ ₹4 લાખ પર (0%): ₹0
• બાકીના ₹4 લાખ પર (5%): ₹20,000

✅ પરિણામ: કલમ 87A હેઠળ ₹25,000 સુધીની રિબેટ (રાહત) મળતી હોવાથી, મિસ્ટર પટેલે ભરવાનો થતો ટેક્સ 'શૂન્ય' (ZERO) થઈ જશે.

2. રૂપિયાનું ગણિત (Fiscal Math)

સરકારની તિજોરીમાં પૈસા ક્યાંથી આવે છે અને ક્યાં વપરાય છે?

📥 રૂપિયો ક્યાંથી આવે છે?	📤 રૂપિયો ક્યાં વપરાય છે?
🔸 ઉધાર: 27 પૈસા (સૌથી વધુ)	🔹 વ્યાજ ચૂકવણી: 20 પૈસા
🔸 GST કલેક્શન: 18 પૈસા	🔹 રાજ્યોનો હિસ્સો: 20 પૈસા
🔸 ઇન્કમ ટેક્સ: 19 પૈસા	🔹 કેન્દ્રીય યોજનાઓ: 16 પૈસા
🔸 કોર્પોરેટ ટેક્સ: 17 પૈસા	🔹 સંરક્ષણ (Defense): 8 પૈસા
🔸 એક્સાઈઝ ડ્યુટી: 5 પૈસા	🔹 સબસિડી: 6 પૈસા

3. ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર - વિકાસનું એન્જિન

વડાપ્રધાનના વિઝન મુજબ, ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર એ અર્થતંત્રની કરોડરજ્જુ છે. આ વર્ષે સરકારે મૂડી ખર્ચ (Capex) માટે ₹12.20 લાખ કરોડ ફાળવ્યા છે, જે ગયા વર્ષ કરતાં 11.1% વધારે છે.

🚄 રેલવે બજેટ (Railways)

• કુલ ફાળવણી: ₹2.95 લાખ કરોડ.
• ત્રણ મુખ્ય કોરિડોર: ઉર્જા, મિનરલ અને સિમેન્ટ કોરિડોર બનાવવામાં આવશે.
• વંદે ભારત અપગ્રેડ: 40,000 સામાન્ય કોચને 'વંદે ભારત' સ્ટાન્ડર્ડના બનાવવામાં આવશે.
• સુરક્ષા: 'કવચ' (Kavach) સિસ્ટમનું નેટવર્ક દેશભરમાં વધારવામાં આવશે.

🛣️ રોડ અને એવિએશન

• નવા એરપોર્ટ અને હેલિપેડ્સ બનાવીને 'ઉડાન' સ્કીમ (UDAN 5.0) ને વેગ અપાશે.
• નેશનલ હાઈવે ગ્રીડનું વિસ્તરણ કરવામાં આવશે.

4. ખેતી અને ગ્રામીણ વિકાસ

ભારતનો આત્મા ગામડામાં વસે છે. ખેડૂતો માટે નીચે મુજબની મોટી જાહેરાતો:

• 🌾 ક્રેડિટ ટાર્ગેટ: ખેડૂતોને સરળતાથી લોન મળી રહે તે માટે ₹22 લાખ કરોડનો લક્ષ્યાંક.
• 🧪 નેનો ડીએપી: ખાતરની આયાત ઘટાડવા નેનો-ટેકનોલોજી આધારિત ખાતરનો ઉપયોગ વધારશે.
• 🌻 તેલીબિયાં મિશન: સરસવ, મગફળી, તલ અને સૂર્યમુખીનું ઉત્પાદન વધારવા માટે 'આત્મનિર્ભર ઓઈલ સીડ્સ અભિયાન'.

5. યુવા શક્તિ અને રોજગાર

• 🚀 ₹1 લાખ કરોડનું ફંડ: ટેકનોલોજી ક્ષેત્રે રિસર્ચ અને ઇનોવેશન માટે 50 વર્ષની વ્યાજમુક્ત લોન.
• 💼 PM મુદ્રા યોજના: 'તરુણ' કેટેગરીમાં લોન મર્યાદા ₹10 લાખથી વધારીને ₹20 લાખ કરવામાં આવી.
• 🦄 સ્ટાર્ટઅપ: ટેક્સ હોલિડે વધુ એક વર્ષ માટે લંબાવવામાં આવ્યો.

6. શેરબજાર પર અસર (Stock Market)

📉 નેગેટિવ (Negative Impact):
F&O (ફ્યુચર્સ એન્ડ ઓપ્શન્સ) પર STT વધારવાથી ટ્રેડર્સનો ખર્ચ વધશે. આનો હેતુ રિટેલ રોકાણકારોને જોખમી સટ્ટાથી દૂર રાખવાનો છે.

📈 પોઝિટિવ (Positive Impact):
કેપેક્સ (Capex) વધવાને કારણે ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, રેલવે, સિમેન્ટ અને પાવર સેક્ટરના શેરો (જેમ કે L&T, Tata Power, UltraTech) ને લાંબા ગાળે ફાયદો થશે.

7. અંતિમ સારાંશ અને રેટિંગ

આ બજેટ લોકપ્રિય થવા માટેની લહાણીઓ (Freebies) કરવાને બદલે દેશની પાયાની સુવિધાઓ મજબૂત કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે.

સામાન્ય માણસ ⭐ 8/10	ખેડૂત ⭐ 7/10
ઉદ્યોગ જગત ⭐ 9/10	ટ્રેડર્સ ⭐ 5/10

---

❓ વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો (FAQs)

પ્ર: શું મારે જૂનો ટેક્સ સ્લેબ રાખવો જોઈએ?
જ: જો તમે હોમ લોન, PPF અને મેડિકલેઈમમાં મળીને ₹3.5 લાખથી વધુનું રોકાણ કરતા હોવ, તો જ જૂની વ્યવસ્થા ફાયદાકારક છે. અન્યથા નવી વ્યવસ્થા શ્રેષ્ઠ છે.

પ્ર: શું સોનું સસ્તું થશે?
જ: હા, કસ્ટમ ડ્યુટી 15% થી ઘટાડીને 10% કરવામાં આવી છે, જેથી સોનાના ભાવમાં ઘટાડો જોવા મળી શકે છે.

(નોંધ: આ માહિતી માત્ર શિક્ષણ હેતુ માટે છે. રોકાણ કરતા પહેલા સલાહકારની મદદ લેવી.)