🎮 ધોરણ 6 ગુજરાતી પાઠ 13: પરોપકારી મનુષ્યો (Digital Online Test)

🤣 હાસ્યનો દરબાર: Std 6 Gujarati Ch 13 Paropkari Manushyo (પરોપકારી મનુષ્યો) 🤣

લેખક: રમણભાઈ નીલકંઠ | સંપૂર્ણ સમજૂતી અને સ્વાધ્યાય સોલ્યુશન (Palash 2024)

❝ સલાહ એ દુનિયાની એકમાત્ર એવી વસ્તુ છે જે માંગ્યા વગર મળે છે અને તે પણ જથ્થાબંધ!
આ પાઠમાં લેખકને એક નાનકડી 'આંજણી' થાય છે, પણ તેને મટાડવા માટે લોકો જે વિચિત્ર અને રમુજી નુસખાઓ બતાવે છે, તે વાંચીને તમે હસી હસીને બેવડ વળી જશો. ❞

૧. સર્જક પરિચય: ગુજરાતી સાહિત્યના હાસ્ય સમ્રાટ

• 📚 પાઠનું નામ: પરોપકારી મનુષ્યો
• ✍️ લેખક: રમણભાઈ નીલકંઠ
• 📖 સાહિત્ય પ્રકાર: હાસ્ય નિબંધ (Humorous Essay)
• 📍 જન્મ સ્થળ: અમદાવાદ (શહેરકોટડા)

રમણભાઈ નીલકંઠ વિશે: રમણભાઈ મહિપતરામ નીલકંઠ ગુજરાતી સાહિત્યના સમર્થ સાહિત્યકાર અને સમાજસેવક હતા. તેમની નવલકથા **'ભદ્રંભદ્ર'** ગુજરાતી સાહિત્યની પ્રથમ હાસ્ય નવલકથા ગણાય છે. તેમનું નાટક **'રાઈનો પર્વત'** પણ ખૂબ જાણીતું છે. તેમની હાસ્યવૃત્તિ અને કટાક્ષ કરવાની શૈલી અનોખી હતી, જે આ પાઠમાં જોવા મળે છે.

૨. પાઠનો વિસ્તૃત સારાંશ: આંજણીનું મહાભારત

આ પાઠની શરૂઆત એક સામાન્ય ઘટનાથી થાય છે. લેખકને આંખ ઉપર **'આંજણી'** (Sty) થાય છે. સામાન્ય રીતે આંજણી ૨-૩ દિવસમાં મટી જતી હોય છે. લેખક શરૂઆતમાં ડોક્ટર પાસે જાય છે.

ડોક્ટરની સાચી સલાહ:
ડોક્ટરે તપાસીને ખૂબ જ વ્યાજબી સલાહ આપી: "આમાં કોઈ દવા લગાડવાની કે પીવાની જરૂર નથી. આંજણી પાકશે એટલે તેની મેળે ફૂટી જશે અને મટી જશે. તમે નકામા કોઈ અખતરા કરતા નહીં."

પરંતુ, આપણો સમાજ 'પરોપકારી' છે! લેખક જ્યાં જ્યાં ગયા, ત્યાં તેમને મફતની સલાહો મળતી રહી. લેખક પણ ભોળા સ્વભાવના હતા, તેથી તેમણે લોકોનું માન રાખવા બધા ઉપાયો અજમાવ્યા.

પરિણામ એ આવ્યું કે આંજણી મટી નહીં, પણ તેના પર દવાઓના થર જામી ગયા અને તે એક **'નાના ડુંગર'** જેવી ભયાનક બની ગઈ! છેવટે કંટાળીને લેખક ફરી પેલા ડોક્ટર પાસે ગયા અને ડોક્ટરે નસ્તર મૂકીને (ચેકો મારીને) આંજણી મટાડી.

૩. સલાહકારોની ફોજ: કોણે કયો નુસખો બતાવ્યો?

આ પાઠનો સૌથી રસપ્રદ ભાગ છે - અલગ અલગ પાત્રો અને તેમના વિચિત્ર ઉપાયો. પરીક્ષામાં જોડકાં માટે આ ખૂબ ઉપયોગી છે.

પાત્ર (સલાહકાર)	આપેલી સલાહ / ઉપાય
૧. ગાંધી (દુકાનદાર)	જવ ઘસીને ચોપડવાની સલાહ આપી.
૨. શેઠ (ગૃહસ્થ)	દુકાનદારની સલાહમાં સુધારો કર્યો: "જવ ઊભો નહીં, આડો ઘસીને ચોપડજો." અને સાથે તુવેરની દાળ ઘસીને લગાવવા કહ્યું.
૩. જૂનો મુનીમ	કેસર ઘોળીને ચોપડવા કહ્યું.
૪. કેશવ (હજામ)	સિંદૂર મંગાવી દાબી દેવું.
૫. મિલનો ભૈયાજી	આઠ દિવસ ભાંગ પીવાની સલાહ આપી (લેખકે આ સલાહ ન માની).
૬. વૃદ્ધ માસી	ચંદન લગાડવું.
૭. રસોઈયો	સૂંઠ ચોપડવી.
૮. ધોબી	લવિંગ ઘસીને ચોપડવું.
૯. ગોળ વેચનાર	ગરમ ગોળનો ચપકો દેવો.
૧૦. ગોર મહારાજ	એલચીને ઘીમાં ઘસી ચોપડવી.
૧૧. પારસી દોસ્તાર	કાંદા (ડુંગળી) નો રસ લગાડવો.
૧૨. વિધવા ફોઈ	લોટ ઘીમાં શેકી ખાઈ જવો (શીરો).

🛑 પરિણામ: આટલા બધા ઉપાયો કરવાથી આંજણી મટી નહીં, પણ દવાઓના થર જામીને આંખ પર એક "નાની ડુંગરી" બની ગઈ! લેખક પીડાથી તરફડવા લાગ્યા. અંતે ફરી ડૉક્ટર પાસે ગયા. ડૉક્ટરે દવાઓનો ડુંગર ખોતરી કાઢ્યો અને નસ્તર (કાપો) મૂકી આંજણી મટાડી.

૪. શબ્દ વૈભવ અને રૂઢિપ્રયોગો (Vocabulary)

📝 શબ્દાર્થ

• મુનીમ: પેઢીનો મુખ્ય ગુમાસ્તો/કારકુન.
• કેસર: સુગંધીદાર વનસ્પતિ.
• સિંદૂર: લાલ રંગનો પૂજામાં વપરાતો પદાર્થ.
• ખેપ: ફેરો (અહીં ધોબીનું પોટલું).
• પરદુઃખભંજક: બીજાના દુઃખનો નાશ કરનાર.
• ચપકો: ડામ (ગરમ વસ્તુ અડાડવી તે).
• કાંદો: ડુંગળી.
• સળેખમ: શરદી.
• હિતેચ્છુ: ભલું ઇચ્છનાર.

🔥 રૂઢિપ્રયોગો

• પૂળો મૂકવો: સળગાવી દેવું / નાશ કરવો (અહીં નકામું ગણવું).
• વાત મનમાં ઉતરવી: વાત સમજાઈ જવી / ગળે ઉતરવી.
• આંખ આડા કાન કરવા: વાત ધ્યાનમાં ન લેવી.

💡 શબ્દસમૂહ માટે એક શબ્દ

• શરીર પરની વાઢકાપની ક્રિયા: નસ્તર
• પાંપણના મૂળ આગળ થતી ફોલ્લી: આંજણી
• કદી નિષ્ફળ ન જાય તેવું: રામબાણ
• ઝાડા થાય તેવું ઔષધ: જુલાબ

૫. સ્વાધ્યાય સોલ્યુશન (Textbook Exercises)

(નીચેના બોક્સમાં સ્ક્રોલ કરીને બધા પ્રશ્નો જુઓ 👇)

🔹 ૧. પાઠમાંથી શોધીને સલાહ લખો (યોગ્ય હોય તો ✅ કરો)

• 1. ડૉક્ટર: દવા લગાડવાની જરૂર નથી, પાકે એટલે નસ્તરથી ફોડીશું. (✅)
• 2. કુટુંબી મિત્ર: તુવેરની દાળ ઘસીને ચોપડો.
• 3. મુનીમ: કેસર ઘોળીને ચોપડો.
• 4. કેશવ (હજામ): સિંદૂર મંગાવી દાબી દો.
• 5. માસી: ચંદન લગાડી જો.
• 6. રસોઈયો: સૂંઠ ચોપડો.
• 7. પારસી મિત્ર: કાંદાનો રસ લગાવો.
• 8. ફોઈ: લોટ ઘીમાં શેકીને ખાઈ લો (શીરો).

🔹 ૨. ઉદાહરણ મુજબ વાક્યો બનાવો

(ઉદાહરણ: આંખો-રડી: જુઓ તો ખરા! રડી-રડીને મારી આંખો ડુંગળી જેવી થઈ ગઈ છે.)

• 1. ચોપડી - વાંચી: જુઓ તો ખરા! વાંચી-વાંચીને મારી આંખો લાલ થઈ ગઈ છે.
• 2. નોટ - લખી: જુઓ તો ખરા! લખી-લખીને મારી નોટ ભરાઈ ગઈ છે.
• 3. પગ - ચાલી: જુઓ તો ખરા! ચાલી-ચાલીને મારા પગમાં છાલા પડી ગયા છે.
• 4. કાન - સાંભળી: જુઓ તો ખરા! સાંભળી-સાંભળીને મારા કાન પાકી ગયા છે.
• 5. ખુરશી - બેસી: જુઓ તો ખરા! બેસી-બેસીને મારી ખુરશી ઘસાઈ ગઈ છે.

🔹 ૩. કૌંસમાં આપેલ શબ્દને યોગ્ય રૂપ આપી ખાલી જગ્યા પૂરો

• 1. પરેશ શાળામાં જઈને જઈ (જવું) કહી આવ્યો કે હું આજે આવવાનો નથી.
• 2. આદિત્યએ કહ્યું, હું આવીને (આવવું) તરત જ તમારું કામ કરી દઈશ.
• 3. અજય ભજન ગાઈને (ગાવું) જ ઑફિસે જાય છે.
• 4. રોશન એનાં માતા-પિતાનું નામ રોશન કરીને (કરવું) રહેશે.
• 5. સિદ્ધાર્થ ઘર છોડીને (છોડવું) ચાલ્યો ગયો.

🔹 ૪. આડાઅવળા શબ્દો ગોઠવો

• 1. ચંદનની સુવાસથી ઘરમાં મઘમઘાટ થયો.
• 2. આંખ પર આંજણીને લીધે ચરચરાટ થયો.
• 3. ભૈયાજીની વાત સાંભળી ખડખડાટ હસ્યો.
• 4. આંજણીનું દર્દ ઓછું થતાં હું ઘસઘસાટ ઊંઘી ગયો.

🔹 ૫. પ્રશ્નોના જવાબ લખો

૧. લેખકને આંજણી થતાં દાક્તરે શી સલાહ આપી હતી?
👉 દાક્તરે કહ્યું, "એના પર કાંઈ લગાડવાની જરૂર નથી. પાકે એટલે મારી પાસે આવજો, હું નસ્તરથી ફોડી નાખીશ."

૨. પાઠમાં કોની સલાહ હસવા જેવી લાગી?
👉 વિધવા ફોઈની સલાહ સૌથી વધુ હસવા જેવી લાગી. તેમણે આંજણી મટાડવા માટે શીરો ખાવાની સલાહ આપી!

૩. બધાની સલાહનો અમલ કર્યા બાદ આંજણીના શા હાલ થયા?
👉 બધાની સલાહ માનવાથી આંજણી પર દવાઓના થર જામી ગયા અને તે એક 'નાની ડુંગરી' જેવી બની ગઈ. અંદર શું હાલત છે તે દેખાતું પણ નહોતું અને પીડા ખૂબ વધી ગઈ.

૪. 'ઊંટવૈદ' શબ્દનો અર્થ લખો.
👉 ઊંટવૈદ એટલે અધૂરું જ્ઞાન ધરાવનાર વ્યક્તિ અથવા નીમહકીમ. જે જાણકાર ન હોય છતાં ઈલાજ કરે.

૫. આંજણી મટાડવા લેખકે અંતે શો પ્રયત્ન કર્યો? કેમ?
👉 અંતે લેખક પાછા ડૉક્ટર પાસે ગયા. કારણ કે બધા ઘરગથ્થુ ઉપચારો કરવા છતાં દર્દ વધતું જ ગયું હતું અને આરામ મળ્યો નહોતો.

૬. લેખકે ફોઈની સલાહ લાંબા સમય સુધી કેમ માની?
👉 કારણ કે ફોઈનો ઈલાજ 'શીરો ખાવાનો' હતો. શીરો ખાવાનું કોને ન ગમે? તેમાં પીડા થતી ન હતી અને સ્વાદ આવતો હતો, તેથી લેખકે ખુશીથી આ ઈલાજ ચાલુ રાખ્યો.

પાઠ 13: પરોપકારી મનુષ્યો

ધોરણ 6 ગુજરાતી (સેમેસ્ટર 2) | 30 માર્ક્સની ક્વિઝ

🔊 સાઉન્ડ સાથે રમો

💡 સમજૂતી:

⚠️ કૃપા કરીને પહેલા કોઈ એક વિકલ્પ પસંદ કરો!

🎉 ક્વિઝ પૂર્ણ! 🎉

0

તમે 30 માંથી ગુણ મેળવ્યા.

આ ક્વિઝ તમને કેવી લાગી? તમારા માર્ક્સ કેટલા આવ્યા? તે નીચે કોમેન્ટ બોક્સમાં જરૂરથી જણાવજો.

શુભેચ્છાઓ સહ,
Exam No Guru